Trong nhiều vụ ly hôn, tranh chấp về nhà ở hoặc bất động sản mua trong thời kỳ hôn nhân là vấn đề khiến các bên mâu thuẫn nhiều nhất. Không ít người cho rằng nếu căn nhà chỉ đứng tên một người thì tài sản đó đương nhiên thuộc quyền sở hữu riêng của người đó. Tuy nhiên, trên thực tế, pháp luật không chỉ dựa vào việc đứng tên trên giấy tờ để xác định quyền sở hữu.

Một tình huống thực tế dưới đây cho thấy vì sao nhà mua sau kết hôn vẫn có thể bị chia dù chỉ đứng tên một người.

Case thực tế: Nhà đứng tên chồng nhưng vẫn bị chia khi ly hôn

Trong một vụ việc tranh chấp tài sản khi ly hôn, người chồng là người đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của căn nhà được mua trong thời kỳ hôn nhân. Toàn bộ hồ sơ mua bán và thủ tục pháp lý đều do người chồng đứng tên thực hiện.

Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vụ việc, người vợ chứng minh rằng khoản tiền dùng để mua nhà được hình thành từ thu nhập chung của cả hai vợ chồng trong thời gian kết hôn. Ngoài ra, người vợ cũng tham gia đóng góp tài chính trong quá trình trả nợ vay ngân hàng và chi phí sửa chữa, hoàn thiện căn nhà.

Khi xem xét các yếu tố này, Tòa án xác định căn nhà được hình thành trong thời kỳ hôn nhân từ nguồn tài chính chung, do đó được coi là tài sản chung của vợ chồng và phải được xem xét phân chia khi ly hôn, mặc dù trên giấy tờ chỉ đứng tên một người.

Nguyên tắc tài sản chung theo pháp luật Việt Nam

Theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình, tài sản của vợ chồng được chia thành tài sản chung và tài sản riêng.

Về nguyên tắc, tài sản được hình thành trong thời kỳ hôn nhân thường được xác định là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp có căn cứ chứng minh đó là tài sản riêng. Tài sản chung có thể bao gồm thu nhập từ lao động, hoạt động kinh doanh, tiền thưởng hoặc các tài sản được mua sắm từ nguồn thu nhập chung của hai vợ chồng.

Ngược lại, tài sản riêng thường là những tài sản mà một bên có trước khi kết hôn, hoặc được thừa kế, tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, việc xác định tài sản chung hay riêng có thể trở nên phức tạp nếu tài sản riêng được sử dụng hoặc đầu tư vào các hoạt động chung của gia đình.

Do đó, khi xảy ra tranh chấp, Tòa án thường xem xét nguồn gốc hình thành tài sản, thời điểm có tài sản và mức độ đóng góp của mỗi bên để xác định quyền sở hữu.

Vì sao nhà đứng tên một người vẫn có thể bị chia?

Trong thực tế, việc chỉ một người đứng tên trên giấy tờ nhà đất không phải là căn cứ duy nhất để xác định tài sản đó là tài sản riêng.

Nếu căn nhà được mua trong thời kỳ hôn nhân và nguồn tiền mua nhà được hình thành từ thu nhập chung của vợ chồng, thì tài sản này thường được xác định là tài sản chung, bất kể giấy tờ đứng tên ai.

Ngoài ra, trong quá trình giải quyết tranh chấp, Tòa án cũng có thể xem xét sự đóng góp của mỗi bên trong việc tạo lập, duy trì và phát triển tài sản. Sự đóng góp này không chỉ bao gồm đóng góp tài chính mà còn có thể là công sức chăm sóc gia đình, hỗ trợ công việc kinh doanh hoặc quản lý tài sản.

Chính vì vậy, nhiều trường hợp dù nhà đất đứng tên một người nhưng khi ly hôn vẫn được Tòa án xem xét phân chia theo nguyên tắc tài sản chung của vợ chồng.

Bài học pháp lý từ các tranh chấp thực tế

Từ những vụ việc tranh chấp tài sản tương tự, có thể rút ra một số bài học pháp lý quan trọng đối với các cặp vợ chồng khi mua nhà trong thời kỳ hôn nhân.

Trước hết, việc lưu giữ đầy đủ các giấy tờ và chứng từ liên quan đến việc hình thành tài sản là rất quan trọng. Những tài liệu như hợp đồng mua bán, chứng từ thanh toán hoặc hồ sơ vay ngân hàng có thể giúp chứng minh nguồn gốc tài sản khi xảy ra tranh chấp.

Bên cạnh đó, trong một số trường hợp đặc biệt, vợ chồng có thể cân nhắc thỏa thuận rõ ràng về chế độ tài sản trước hoặc trong thời kỳ hôn nhân để tránh những tranh chấp không cần thiết sau này.

Ngoài ra, khi phát sinh tranh chấp về tài sản, việc tham vấn ý kiến của luật sư có kinh nghiệm sẽ giúp các bên hiểu rõ quyền lợi pháp lý của mình và lựa chọn phương án giải quyết phù hợp.

Kết luận

Tranh chấp nhà mua sau khi kết hôn là vấn đề khá phổ biến trong các vụ ly hôn tại Việt Nam. Việc tài sản đứng tên một người không đồng nghĩa với việc đó là tài sản riêng nếu tài sản được hình thành từ nguồn thu nhập chung trong thời kỳ hôn nhân.

Hiểu rõ nguyên tắc xác định tài sản chung và tài sản riêng của vợ chồng sẽ giúp các bên chủ động hơn trong việc quản lý tài sản và hạn chế những tranh chấp pháp lý có thể phát sinh trong tương lai.

KHUNG GIỜ TƯ VẤN PHÁP LUẬT:

• – 14h – 16h Thứ 4 hàng tuần qua kênh Zalo
• – Nhắn tin để được luật sư Nguyễn Phạm và Cộng sự tư vấn trực tiếp – hỗ trợ ban đầu miễn phí.

Võ Anh Tuấn – Chuyên viên Công ty Luật TNHH Nguyễn Phạm và Cộng sự